In memoriam David Van Gysel:

     
     

Inleiding

Dat sommige slachtoffers van pesterijen ook daadwerkelijk zelfmoord plegen, is een feit.
David Van Gysel de postbode uit Wezembeek Oppem is één van deze slachtoffers.
Maar hoe verwerken de nabestaanden dit tragische verlies?
Zijn zij ook onrechtstreeks slachtoffers?
Dit zijn vragen die we ons kunnen en moeten stellen!
De ouders van David Van Gysel hebben ons de toestemming gegeven om de reconstructie van zijn laatste uren op het net te zetten.
Wij danken hen voor deze moedige beslissing en hopen dat deze getuigenis mensen tot nadenken brengt.

Het SASAM team

17 oktober 2000 - 4h30:

Sint-Joris-Weert, niet ver van Leuven sliep nog. De kleine gemeente zonder geschiedenis bereidde zich voor op een drama.

Na een afwezigheid van drie maanden nam David zoals gewoonlijk de wagen van zijn vader om naar zijn werk te gaan in Wezembeek Oppem. Hij was daar brievenbesteller. Hij is echter in Oud Heverlee gestopt en heeft de Citroën Evation geparkeerd op de parking voor het station. Daar heeft hij op de trein gewacht en toen die kwam heeft hij zich gezelfmoord door onder de trein te springen.

De laatste vierentwintig uren:

De dokter had David ziekenverlof gegeven als gevolg van een depressie. Hij is zondag zijn vrienden en familie gaan bezoeken. Het viel op dat David niet meer de David van vroeger was. Hij was 30 kg vermagerd, glimlachte niet meer gelijk hij vroeger steeds deed en sprak niet meer over zijn werk. Gewoon al het woord Post uitspreken was voldoende om hem van stemming te doen veranderen. Toen een vriendin hem vroeg of hij klaar was om het werk te hervatten morgen antwoordde hij "Spreek er mij niet van!" Achteraf gezien allemaal tekenen die aantoonden dat hij niet meer verder wilde.

Maandag 16 oktober 2000:

Nochtans de realiteit was er. Die morgen moet David met lood in zijn schoenen zijn uniform aangetrokken hebben om zich zeer vroeg naar zijn hel te begeven. Toen hij daar aankwam hebben sommigen hem al heel vlug duidelijk gemaakt dat zijn calvarieberg zou blijven duren. Men maakte allusie op zijn gezondheidsproblemen niet omdat men meevoelde, maar om weer eens te beginnen met de geestelijke kwelling. David is dan in tranen uitgebarsten, heeft zich teruggetrokken in een hoek en weende zijn hoofd begraven in zijn grote handen. Een eerlijke collega ging hem enige ogenblikken troosten. Ze wilde hem proberen te overhalen om zijn ronde, de zwaarste van de reeks, te komen voorbereiden. Hij had er de moed niet voor om zijn kranten, zijn brieven aan die grote werktafel te gaan sorteren en tegen 6 uur is hij uit dat vervloekt gebouw weggegaan zonder één woord, zonder zich tegen zijn beulen te verzetten, zonder één woord harder te zeggen dan een ander, zonder verantwoording. Door dit alles was hij het realiteitsbesef kwijt geraakt en dacht hij dat het mogelijk moest zijn om dadelijk ergens anders aangenomen te kunnen worden. Hij solliciteerde dan ook op verschillende plekken die voormiddag. Hieruit blijkt echt dat 22 jarige jonge man de wil had te werken ondanks alles wat hij had moeten meemaken. Zijn onverwachts vertrek was in het verkeerde keelgat geschoten van de postontvanger en de hoofdbesteller. De ontvanger belde naar de vader om te melden dat zijn zoon vertrokken was en wilde dat deze hem onmiddellijk zou terugbellen. U kan zich de ontreddering en de machteloosheid van de beide ouders inbeelden die niet wisten waar hun zoon was en die op deze brutale wijze met de neus op de feiten worden gedrukt.

De houding van de leiding:

Hadden deze niet de plicht om te proberen te achterhalen wat er zich eigenlijk afspeelde? Moesten zij zich niet wat ongerust maken over deze reactie van David? Was hun houding ten overstaande van de ongeruste ouders normaal en professioneel? Moesten zij zich niet met David proberen in verbinding te stellen in plaats van het andersom te eisen en moesten zij niet ten minste een poging gedaan hebben om hem te verlossen van deze kwellerijen? De leiding was perfect op de hoogte van wat er gebeurd was. Zijn ouders wisten dat, David wist dat, zijn dokter wist dat.

De Postmeester:

De postmeester was op de hoogte van de pesterijen naar David. Firmin, de vader, had het er al eens met hem over gehad. Moet een goed leider niet eerst en vooral die opdracht hebben dat hij moet kunnen dialogeren met alle betrokkenen en over voldoende psychologisch doorzicht moet beschikken om de standpunten zo te verzoenen dat zijn winkel draait en zijn klanten de best mogelijke service krijgen. Op de post heerst spijtig genoeg nog de primaire mentaliteit van een logge administratie. Gedurende de hele voormiddag hebben de ouders van de jongen in de onwetendheid, de twijfel en de pijn gezeten van een mogelijk drama, een ongeval of een vlucht.

Omstreeks 13h30 is de jongen thuis gekomen en heeft verteld dat hij niet meer in Wezembeek kan gaan werken en dat hij de hele voormiddag ander werk heeft gezocht. Ondanks de steun van zijn vader had David het moeilijk zijn evenwicht en zijn sereniteit terug te vinden. Firmin gaf hem de raad om zijn werk op te bellen en aan de andere kant van de draad kreeg hij te horen dat hij morgen op het werk moest zijn of dat hij niet meer moest komen. Geen vraag over het hoe of het waarom, alleen dat. Firmin, die dit alles van op een meter afstand verbouwereerd meemaakte, hoorde zijn zoon antwoorden dat hij op het uur dat het reglement voorschreef op zijn post zou zijn.

Zijn laatste nacht:

David had alles om gelukkig te zijn. Zijn eigen stek, want zijn kamer met een ligstoel, een tafel, een bed en een aparte kamer voor zijn boeken had meer weg van een studio.

David was gepationeerd, zoals verschillende jongeren door wagens.en vooral old timers van het merk Citroen hadden zijn hart veroverd. In deze kalme omgeving heeft hij zijn laatste nacht al wenend doorgebracht. De sporen ervan waren duidelijk zichtbaar in de vuilbak naast de zetel die vol lag met nog natte papieren zakdoeken. Knopen van zijn uniformhemd zijn in de hoeken van de zetel teruggevonden. Hij moet dat hemd van zijn lichaam hebben gescheurd. Ook heeft hij alle insignes van zijn broek gescheurd.

Wanneer hij de uiteindelijke beslissing genomen heeft zullen we nooit weten. Zijn vader heeft wel in de aanwezigheid van een politieagent de nota gevonden waarin hij schreef waar de wagen terug te vinden zou zijn en wie aan de basis lag van zijn beslissing. Laat het gerecht nu haar werk maar doen en de schuldigen ter verantwoording roepen.

Getuigenissen:

De getuigenissen waren zo schrijnend dat de onderzoeksrechter Bulté aangeduid werd in deze trieste zaak. Zware getuigenissen zijn geregistreerd door de politie ten opzichte van de verdachte personen. Na de dood van hun collega hebben er sommigen nog het duivels genoegen in gevonden om te gaan zingen op het kantoor van "In een klein stationnetje…', anderen hadden spijt dat hij nog geen glas gegeven had voor zijn verjaardag van binnen een paar dagen. Hij had toch nog even kunnen wachten vind je niet? Nog andere collegae zuchten dat ze het niet meer aan zullen kunnen en zoals David zich ook onder de trein zullen werpen. Er kwam een onderzoek dat natuurlijk niet opbracht. De moeilijkheden waren het gevolg van familiale omstandigheden was het besluit. De grote baas van de Post, de heer Rombouts, wilde de gemoederen bedaren door een persconferentie te geven in het kantoor van Wezembeek om 6 uur 's morgens. Hij stelde zich achter zijn personeel. Er was niets aan de hand geweest en zijn bodes werden nu overal met de vinger gewezen als moordenaars. Ondanks dat er niets aan de hand was wilde hij toch een intern meldpunt oprichten waar gepesten terecht zouden kunnen met klachten, maar zoals later bleek met uit meldingen die bij SASAM binnenkomen is dit centrum een maat voor niets en is er weinig vertrouwen van het personeel.

Leven zonder hem:

Marie Claire en Firmin, de ouders van David, zijn gewone mensen die gedurende hun leven gewerkt hebben voor het geluk van hun zoon. 17 oktober 2000 heeft hun leven door mekaar geschud door het drama dat niemand kon voorzien. Als ouders zich machteloos voor een voldongen feit gesteld zien is enorm zwaar. Hoe zouden we zelf gereageerd hebben? Ik zou het niet weten. Stil alleen in het huis, met alle tranen al geweend, met een leegte die niet meer te vullen is, alleen met hun verdriet, met het besef dat er verder geen gezinsuitbreiding meer zal zijn en dat het leven ondanks alle miserie verder gaat. Vrienden en geburen steunen hen zo goed het gaat. Samen met vele andere families van slachtoffers zetten ze zich in opdat België die moorddadigheid en die wanhoop niet vergeet. De waarheid naar boven doen komen, de feiten doen erkennen, de schuldigen doen straffen, zovele doelen die ze zich gesteld hebben en die hun nog verder de moed en de zin geven om te leven. Zij willen de collectieve verantwoordelijkheidszin van de hele natie om dit spook aan te pakken weer aanzwengelen.

Getuigenis van de ouders:

Wij waren een gelukkige evenwichtige familie. Marie Claire en ik hebben hard gewerkt om onze zoon op te voeden, hem alles te geven dat nodig was en hem de waarden mee te geven die volgens ons de moeite van het verdedigen waard waren namelijk eerlijkheid, oprechtheid, respect voor de anderen. Wij konden ons niet voorstellen dat een dergelijk drama.het einde van onze jongen zou betekenen.

David die op 20 oktober 1978 werd geboren was een levenslustige jongen. De kindertuin en de basisschool deed hij in Oud Heverlee waar mama onderwijzeres was. Het was een open jongen, fijne leerling die hield van tekenstrips.

Tijdens zijn jeugd kreeg hij dezelfde passie voor motoren als zijn vader. Hij hield ervan voor op de motor op de benzinetank te zitten en de wind door zijn haren te voelen. Ik zie ze nog terugkomen, uitgelaten soms enkel op het achterwiel aldus de moeder. David had het volste vertrouwen in zijn vader want die was vroeger motorcrosser geweest. Zeer vlug hebben wij hem de twee talen geleerd, papa was immers van Waalse afkomst, en later ging hij zich bekwamen in het Engels en kreeg hij goede noties van Duits.

Eigenaardig genoeg voelde hij zich meer aangetrokken tot boeken, waarin hij samen met zijn helden de avonturen scheen te beleven, dan tot sport. Soms in de stilte van de avond barste hij in lachen uit, een lach die uit zijn hart kwam. Als zijn vader hem dan vroeg of zijn werk gedaan was dan kreeg hij als enig antwoord een nieuwe lach, zo was hij in zijn lectuur verdiept. Onvergetelijke ogenblikken zijn dat nu die we niet meer beleven.

Op het einde van het 6de leerjaar koos hij voor de hotelschool. Wij hebben nu nog recepten die hij van zijn stages heeft meegebracht. Het gebeurde dikwijls dat hij ons met een glas naar het salon stuurde en dat hij achter de kookpot kroop om ons te verrassen. Hij zag ons graag gelukkig.

Van deze gelukkige momenten hebben we enkel nog de getuigenissen op foto, getuigenissen die onbetaalbaar geworden zijn voor ons.

I n die periode zagen wij hem veranderen. Zijn passie voor wagens, vooral Citroen, tekenstrips, het boven natuurlijke, komische films met vooral Louis De Funes, muziek uit de jaren 60 en 70 zoals Joe Dassin, Adamo, Fréderique Francis, Will Tura en dergelijke.

Wij hadden vertrouwen in hem. Als we met zijn tweeën op vakantie vertrokken als twee jong verliefden dan wou hij het liefst thuis blijven en lange wandelingen maken met zijn hond. Dat was ook de periode van zijn eerste wagen. Hij belde onze iedere dag op onze vakantiebestemming en was vol van het plezier dat hij beleefde aan zijn automatisch karretje.

David was voorzichtig en droeg zorg voor zijn zaken. Zijn devies was:"Men neemt me zoals ik ben" een beer van een vent met handen als kolenscheppen maar zonder één greintje agressiviteit of achterbaksheid.

Huldenberg, maart 1999.

De Post ontvangt een nieuwe collega. David Van Gysel werd aangenomen voor een periode van 10 jaar. Dat toont aan dat hij zelf voor dat beroep gekozen heeft zegt de vader. In dat klein plaatsje waar iedereen alleman kent en waar de facteur nog wat betekent voor de oudere mensen, de gehandicapten en de eenzamen.

David ging een maand naar Antwerpen voor zijn opleiding. Hij had zijn roeping gevonden en voelde zich gelukkig. Zijn leertijd verliep zonder problemen en we voelden dat hij zich goed voelde in zijn vel. Hij besloot in die tijd ook avondschool binnenhuisarchitectuur te volgen.

David kon zich niet voorstellen dat enkele maanden later hij gemuteerd zou worden naar een ander postkantoor. Eind januari 2000 werd hij door de postmeester op de hoogte gebracht dat hij naar Wezembeek Oppem moest. Waarom weten wij nu nog niet. Hij was niet de jongste, wij zullen nooit de ware oorzaak weten. In die tijd ging David ook naar de cursus notenleer. Hij wilde synthesizer leren spelen. Niets liet toen vermoeden dat zijn leven zo abrupt zou eindigen.

Alle nieuwe collegae die in Wezembeek starten worden gewoontegetrouw getrakteerd met een welkomsdrink. Bij David is dat niet gebeurd. De hoofdbesteller moet in zijn functie een bepaalde aanpassingsperiode voorzien voor de nieuweling en ook dat is niet gebeurd. Hij kreeg een stratenplan, zijn ronde en kon zijn plan trekken.

De mentaliteit is hier ieder voor zich. De jalousie gaat alleen maar erger worden als David zijn moto meebrengt om zijn ronde te doen, iets wat zijn collegae niet verwacht hadden. Voor hun was de fiets het summum van vooruitgang. Nochtans was de directie van de Post toen al bezig met voorzichtige moderniseringen door maubiletten, kleine motorfietsjes, ter beschikking te stellen van enkel proef bureaus. Viel Wezembeek uit de boot of had de ontvanger zijn nota's niet gelezen, wie zal het zeggen. Feit is in Wezembeek gebeurde dat niet en de jalousie werd alleen maar.groter.

Was dat de oorzaak of was het zijn gewicht waar hij geen complexen over had en daardoor anders was? De pesterijen hebben zeer vlug uitbreiding gekregen. Verschillende bestellers maakten het de jongen zeer moeilijk zijn klanten naar behoren te bedienen. Hoe kan je, volgens Marie Claire, nog met zin en liefde werken als je altijd met dergelijke toestanden geconfronteerd wordt de hele dag. De naïviteit heeft David de das omgedaan. Iedere dag werden er ander tactieken uitgedacht door deze moderne beulen.

De stress die hij nooit gekend had kon hij niet aan. Hij leefde naar het weekend en was ziek de maandag morgen als hij terug moest vertrekken. David was er zich niet van bewust dat dit complot tegen hem zo bloedig zou eindigen. Het is een sluipende en bijna onzichtbare methode die je zo ver brengt dat je radeloos bent. Je weet niet meer hoe reageren en als je dan geen hulp vindt dan gebeuren er fatale dingen. Je durft niet reageren, want dat zou het alleen maar erger maken. Je bent echter in deze situatie terechtgekomen door niet te reageren! Dilemma!! David ging de ontvanger opzoeken om hem te vragen deze problemen aan te pakken en op te lossen. Hij probeerde steun te vinden bij de vakbond maar die koos partij voor de andere kant, beter leven met de wolven dan vechten tegen… Ontgoocheld was hij er van overtuigd dat men alles wou doen om hem stukje voor stukje te vermoorden.

Vakantie!

April 2000 Enkele dagen vakantie. Dat doet hem enorm deugd. Men voelt dat hij weer zin krijgt in het leven, gaat weer in zijn boeken snuffelen, neemt weer contact met vrienden en familie. "Wij hadden de indruk" zei Firmin "dat hij zichzelf verlost zag uit een gevangenis. Hij genoot terug met volle teugen"

Wij spraken niet van de Post en gedurende de eerste week zagen we David terug de oude worden. De tweede week was het zover. Hij had terug die levenslust, die vrolijkheid van vroeger. Sinds hij op dat pestkantoor van Wezembeek Oppem werkte was het voor ons zeer moeilijk geworden en een conversatie onderhouden was praktisch onmogelijk geworden.

Wij herkenden de jonge man niet meer die ooit zo vol van projecten en levensvreugde zat. Soms ging hij bij een bevriende collega wat troost zoeken. Zij was enkele maanden eerder het doelwit geweest van dezelfde pesterijen en kom hem heel goed aanvoelen. Praten deed hem goed en hij had nood aan de morele steun die zij hem kon en wilde geven. Hij zocht ook steun bij een bibliothecaresse en voor de eerste keer heeft hij daar een allusie gemaakt op zelfmoord. "Ik kan het niet meer aan" zei hij.

De tijd gaat door en zijn vakantie is gedaan. Hij moet terug aan het werk. Het weekend voor zijn hervatten is hij zeer onrustig. Hij draait steeds maar rond en in zijn geest is hij al terug op zijn folterplaats. Stress neemt terug de overhand alleen al door het feit dat de gedachte aan maandag hem met de beide voeten terug in de realiteit brengt.

Dag na dag nadat hij hervat had zagen wij onze zoon achteruitgaan. Nu hadden ze meer en meer commentaar op het ziekenverlof van David. Als je verlof wil, doe gelijk David en spuw bloed ging het als grap in het bureau.

Begin juli bleef hij op bevel van de familiedokter thuis. Dat was het begin van een einde dat niemand verwacht had. De gedachte aan zelfmoord kreeg meer en meer vorm. Hij had tegen de dokter gezegd dat als hij terug naar Wezembeek Oppem moest hij een einde zou maken aan zijn leven.

Op een dag kwam de dokter Firmin tegen en stelde hem op de hoogte van wat er omging in het hoofd van zijn zoon. Vader belde naar de postontvanger om hem op de hoogte te stellen van de ernst van de toestand en toen hij daar afgescheept werd heeft hij de postmeester verantwoordelijk gesteld voor de eventuele gevolgen.

Het gesprek eindigde zoals het begonnen was, een eenrichtingsgesprek zonder dialoog. We waren toen begin oktober, 15 dagen voor dat David die fatale daad stelde.

Op het waarom hebben de ouders nog steeds geen antwoord. Zij hebben hun hoop gesteld in het gerecht dat voor hen ooit zal bovenkomen met de antwoorden op prangende vragen.